Fuchs-EOV voertuig, ook bekend als de ‘Fuchs Peiler’, Collectie Nationaal Militair Museum, 137375.

De Fuchs-EOV Peiler: een kleine ezel?

Met een indrukwekkende antenne van maar liefst negen meter hoog, past het nog nét onder het dak van het museum – we hebben het over de Fuchs-EOV Peiler! Dit pantservoertuig is door de Nederlandse landmacht ingezet om inlichtingen te verzamelen en vijandelijke radiocommunicatie af te luisteren. Tegenwoordig vallen deze activiteiten onder het 101 CEMA bataljon (Cyber en Elektromagnetische Activiteiten).

Voordat het zover is, gaan we ons eerst verdiepen in de bijzondere verhalen rondom de Fuchs. Wist je bijvoorbeeld dat onze Fuchs in Afghanistan is geweest?

Elektronische oorlogsvoering

De Fuchs heet officieel Fuchs-EOV Peiler. EOV staat voor elektronische oorlogsvoering. Dat wil zeggen: alle militaire acties in het elektromagnetische spectrum (zoals bijvoorbeeld radio) om de communicatie van de vijand af te luisteren. Met radioverbindingen kon een vijand worden gepeild. Peilen betekent het bepalen van de positie.

Hoe werkt dat? Voor een goede peiling moet je een driehoekspeiling maken. Vanaf drie verschillende punten worden metingen gemaakt, om zo een exacte locatie te kunnen bepalen. Dit betekende echter niet dat er altijd drie voertuigen op pad moesten. Er waren ook kleine peilertjes beschikbaar die in een rugzak meegenomen konden worden. Met een peiler op zak, een voertuig in het veld én een pijlpunt op het kamp, was het maken van een driehoekspeiling goed mogelijk.

De Fuchs in actie in Afghanistan. Dit exemplaar is nu opgenomen in de rijkscollectie militair erfgoed.

Afluisteren

Onze Fuchs is dus ingezet in Afghanistan. Naast dat hiermee de vijand kon worden gelokaliseerd, werd deze hiermee ook afgeluisterd. Om dat goed te doen werd de hulp van tolken gebruikt. Een tolk aan boord vertaalde direct hetgeen dat werd afgeluisterd. Dat is lastiger gezegd dan gedaan, want wanneer de vijand erg snel of onduidelijk spreekt, is dat best een klus. Ook wordt er vaak in codetaal gesproken. Zo werd de Fuchs door de vijand in Afghanistan als ‘klein ezeltje’ bestempeld. De grote Leopard tank was ‘grote ezel’. Direct vertalen is soms lastig, maar altijd van levensbelang. Zo werden locaties van explosieven achterhaald en konden patrouilles worden gewaarschuwd – informatie die levens redde.

De Fuchs-EOV met uitgeklapte antenne.

Klein ezeltje?

Niet echt! Zelfs met ingeklapte mast meet het voertuig tussen de 2,3 en 3,9 meter hoog. Met uitgeklapte antenne torende hij negen meter boven het landschap uit. Zo klein is deze ‘ezel’ dus niet!

Wat was er dan wel klein aan? Het team aan boord. Dat bestond uit drie man. Er was een commandant die tevens boordschutter was, een chauffeur die ook de apparatuur kon bedienen en een tolk. Rijden en bedienen kon op hetzelfde moment.